Türkiye merkezli bir giyim veya ayakkabı markası İtalya pazarına girerken, tekstil atıklarına ilişkin yeni AB üretici sorumluluğu kurallarını ticari planlamasına dâhil etmelidir. (AB) 2025/1892 sayılı Direktif, Atık Çerçeve Direktifi’ni değiştirerek belirli tekstil, tekstil bağlantılı ürün ve ayakkabı kategorileri için genişletilmiş üretici sorumluluğuna ilişkin bir çerçeve getirmiştir.
Direktif bir anda bütün İtalyan kayıtlarını zorunlu kılmış değildir
Direktifin ulusal hukuka aktarılması için 17 Haziran 2027 tarihi öngörülmüştür. Bu nedenle 2026’da İtalya’da geçerli somut yükümlülükler değerlendirilirken mevcut İtalyan mevzuatı ile yeni AB kurallarının ileriye dönük uygulanması ayrı tutulmalıdır. Bir geçiş planı hazırlamak uygun olabilir; fakat her marka için bugünden tek biçimli bir yeni kayıt zorunluluğu bulunduğunu söylemek doğru olmaz.
Ürün kategorisi ve satış kanalını ayırın
Yeni düzenlemenin kapsamı, ilgili Ek IVc’deki ürün tanımları ve tarife sınıflandırması bakımından incelenmelidir. Hazır giyim, ev tekstili, ayakkabı veya başka bir ürünün aynı kategoriye girdiği varsayılamaz. İtalyan distribütöre toptan satış, kendi markasıyla perakende satış ve doğrudan çevrimiçi satış modellerinde yükümlü kişi farklı değerlendirilebilir.
Sözleşmedeki ‘tüm çevre vergileri’ hükmü yetersiz kalabilir
Türkiye’deki üretici ile İtalyan marka sahibi veya distribütör, veri sağlama ve ekonomik maliyet paylaşımını kararlaştırabilir. Ancak üretici tanımı ve idari yükümlülükler ilgili mevzuata bağlıdır. Ürün listesi, malzeme bilgileri, pazara arz miktarları, marka sahipliği, raporlama sorumlusu ve mevzuat değişikliğinde sözleşmenin nasıl güncelleneceği açıkça yazılmalıdır.
Tekstil EPR, ambalaj EPR ve ürün güvenliğinden ayrıdır
Bir moda markası, tekstil ürününün kendisine ilişkin yeni düzenlemelerin yanı sıra ambalaj ve tüketici güvenliği hükümlerini de incelemelidir. Ambalajla ilgili uyum belgeleri tekstil atığına ilişkin gelecekteki sorumluluğu kendiliğinden karşılamaz. Ayrıca her tekstil ürününün CE işareti gerektirdiği düşünülmemelidir; ürün sınıfına özgü güvenlik mevzuatı değerlendirilmelidir.
Hazırlık için somut belgeler
İtalya’ya satılan ürünlerin sınıflandırılması, marka ve satış kanalının belirlenmesi, İtalyan iş ortağıyla veri paylaşım yöntemi kurulması ve ulusal uygulama mevzuatının izlenmesi yararlıdır. Henüz uygulanmayan yükümlülükleri yürürlükteymiş gibi duyurmak yerine, sözleşmeye ölçülü bir değişiklik ve işbirliği mekanizması eklenebilir.
Resmî metinler ve ilgili açıklamalar
(AB) 2025/1892 sayılı Direktif ve 2008/98/AT sayılı Atık Çerçeve Direktifi. İtalya’ya ihracat sözleşmelerinde EPR maliyet ayrımı için mevcut inceleme; somut konu için iletişim.
Bu değerlendirme genel niteliktedir; İtalya’daki ulusal uygulama ve ürünün özellikleri ayrıca incelenmelidir.